เจ็บแค่ไหนหลังผ่ากราม? รวมวิธีดูแลตัวเองให้ฟื้นตัวไว

หากจะปรับรูปหน้าให้เรียวลงด้วยการผ่าตัดกราม คงมีคำถามอยู่ในใจว่า “เจ็บมากไหม ฟื้นตัวยากหรือเปล่า” จริง ๆ แล้วความรู้สึกเจ็บเป็นเรื่องเฉพาะตัวของแต่ละคน บางคนเจ็บมาก บางคนเจ็บน้อย ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัยทั้งด้านร่างกาย เทคนิคที่ใช้ และการดูแลหลังผ่าตัด ความเจ็บหลังผ่ากรามอยู่ในระดับไหน ต้องเตรียมใจอย่างไร และมีวิธีไหนบ้างที่ช่วยให้ฟื้นตัวเร็วขึ้นอย่างเป็นธรรมชาติ

อาการเจ็บหลังผ่าตัดกรามเกิดจากอะไร

1. เจ็บจากแผลผ่าตัดและกล้ามเนื้อที่ถูกขยับ

การผ่าตัดกรามทำผ่านช่องปาก หรือในบางกรณีอาจมีแผลภายนอก อาการเจ็บมักเกิดจากการที่แพทย์ตัดหรือเหลากระดูก และขยับกล้ามเนื้อบริเวณขากรรไกร ซึ่งอาจมีอาการ ปวดตึง ปวดลึก และเมื่อขยับปากจะรู้สึกเจ็บชัดขึ้น

2. เจ็บจากการบวมและการอักเสบของเนื้อเยื่อ

หลังผ่าตัด ร่างกายจะตอบสนองด้วยการ บวมบริเวณกราม ใต้คาง หรือแก้ม การบวมนี้เอง ทำให้รู้สึกตึงและปวดได้ โดยเฉพาะช่วง 2–3 วันแรก

3. ความเจ็บจากเส้นประสาทที่ถูกรบกวน

บางรายอาจรู้สึกชา หรือเจ็บจี๊ด ๆ เป็นระยะ เพราะเส้นประสาทถูกกระทบในระหว่างผ่าตัด อาการแบบนี้อาจอยู่ไม่นาน แต่ก็สร้างความกังวลให้ไม่น้อย

ระดับความเจ็บหลังผ่ากรามเป็นอย่างไร

อาการเจ็บหลังผ่ากรามจะอยู่ใน ระดับปานกลางถึงมากในช่วง 2–3 วันแรก แล้วจะค่อย ๆ ดีขึ้นเมื่อเวลาผ่านไป

• วันที่ 1–3 เจ็บมากที่สุด ต้องทานยาแก้ปวดตามแพทย์สั่ง
• วันที่ 4–7 อาการจะเริ่มบรรเทา แต่ยังรู้สึกบวมและตึง
• สัปดาห์ที่ 2 เป็นต้นไป ส่วนใหญ่จะเหลือแค่รู้สึกตึง และบางคนอาจยังมีจุดที่ชาอยู่

วิธีดูแลตัวเองให้ฟื้นตัวเร็ว ลดเจ็บได้จริง

ประคบเย็นช่วง 48 ชั่วโมงแรก

การประคบเย็นจะช่วยลดอาการบวมและปวดได้ดี ควรทำต่อเนื่องครั้งละ 15–20 นาที แล้วพักสลับไปเรื่อย ๆ ช่วงวันแรก ๆ จะช่วยบรรเทาความรู้สึกเจ็บได้มาก

นอนยกหัวให้สูง

ใช้หมอนหนุนให้ศีรษะสูงขึ้นเล็กน้อย จะช่วยให้ของเหลวไม่คั่ง ลดอาการบวม และช่วยให้รู้สึกสบายขึ้นเวลานอน

ทานยาตามแพทย์สั่งอย่างเคร่งครัด

หากแพทย์ให้ยาแก้ปวดหรือยาลดการอักเสบ ควรทานตรงเวลา ห้ามหยุดยาเอง ถึงอาการจะดีขึ้นแล้ว เพราะอาจทำให้อาการกลับมาแย่ลง

พักผ่อนให้มากที่สุดในช่วงแรก

ร่างกายจะฟื้นตัวได้ดีเมื่อได้นอนเต็มที่ ควรงดใช้แรง พูดน้อยลง และงดออกนอกบ้านหากไม่จำเป็น โดยเฉพาะในสัปดาห์แรก

เลือกทานอาหารอ่อน ย่อยง่าย

หลังผ่าตัดไม่ควรเคี้ยวของแข็ง  พยายามไม่ให้ร้อนหรือเย็นจัดจนเกินไป เพราะจะเพิ่มแรงกระแทกบริเวณกราม อาหารที่แนะนำ ได้แก่

• โจ๊ก ข้าวต้ม
• สมูทตี้ น้ำเต้าหู้
• ซุปใส เต้าหู้นิ่ม

สัญญาณที่ควรระวัง หากเจ็บผิดปกติ

ความเจ็บเป็นเรื่องปกติหลังผ่าตัด แต่หากมีอาการเหล่านี้ ควรรีบกลับไปพบแพทย์

• เจ็บรุนแรงมากแม้กินยาแล้ว
• มีหนอง กลิ่นผิดปกติ หรือเลือดออกต่อเนื่อง
• บวมมากขึ้นเรื่อย ๆ หลังวันที่ 3
• มีไข้สูง หรือรู้สึกอ่อนแรงผิดปกติ

ฟื้นตัวไวได้ ถ้าดูแลตัวเองให้ดี การผ่ากรามอาจฟังดูน่ากลัวเพราะต้องมีแผลและอาการเจ็บ แต่หากเข้าใจอาการเหล่านี้ล่วงหน้า และมีการดูแลที่ถูกต้อง อาการจะค่อย ๆ ดีขึ้นอย่างเป็นธรรมชาติ สิ่งสำคัญคือ อย่าเร่งฟื้นตัวเร็วเกินไป เพราะร่างกายต้องใช้เวลาในการปรับตัวกับรูปหน้าที่เปลี่ยนไป ให้เวลาเยียวยาอย่างเหมาะสม แล้วคุณจะพบว่า การเจ็บไม่นานเท่าที่คิด และผลลัพธ์ที่ได้ก็คุ้มค่ากับการดูแลตัวเองในช่วงสั้น ๆ

เขียน/เรียบเรียง โดย: ClinicInsights.asia